بعد از مدتها شاهد یک اتفاق جدید  هستیم !صبا در حال تغییر است ، تغییری از درون . چندین پروژه بعلت های مختلف متوقف شده اند . پروژه های در حال تولید دوباره مورد بررسی مضمونی و هنری   قرار گرفته اند . شایعه ها از تعطیلی  بعضی از کارهای چند صد میلیونی و حتی میلیاردی خبر میدهد . افرادی که حجم قراردادهایشان بیش از نیمی از بودجه صبا را به خود اختصاص داده وبد . والبته پروژه های کوچکی که در تولید گیر کرده اند و نتوانسته بودند بعلت رسیدن به کیفیت مورد نظر ( بخوانید بی تجربگی )  کار را  به اتمام برسانند و یا بودجه تعیین شده کفاف ادامه کار را نمیدهد. همه اینها  عواقب  سیاستهای کمیت گرایی مدیریت قبلی بود که عوارض آن به مدیریت جدید رسیده است . پروژه هایی که به مدد ارتباطات شکل گرفته و با رقم های قابل توجه  نیزمنعقد شده بودند و آثار بوجود آمده   از آنها بعلت کیفیت نازل در آرشیو مرکز صبا در حال خاک  خوردن هستند .

آثاری نیز در حال تولید هستند که نه ادامه آنها مقرون به صرفه است و نه قطع کردن آنها ! کارهایی که که به هر حال بودجه ای برای تولید آنها صرف شده و نیمه کاره هستند و متاسفانه بعلت عدم کنترل و.... از کیفیت  پایینی برخوردار هستند . شاید بشود با تغییراتی  کیفیت آنها را  ارتقا داد اما به هر حال قطع کردن تولید آن ضرر بزرگتر است .سیاستهای تولید در مدیریت قبلی صبا صرفا مبتنی بر کمیت و افزایش آمار و ایجاد تعهد بیش از بودجه مرکز بوده است . این سیاستها طبیعتا منجر به افزایش بیش از حد پروژه ها و افت کیفی و بعضا سواستفاده های مالی و دلال بازی و ... شده بود .

نباید از نظر دور داشت که با استفاده از فضای کار به وجود آمده استعدادهای جوان مخصوصا در شهرستانها وارد جرگه تولید حرفه ای انیمیشن شدند و این حرفه بعنوان یک شغل وارد ذهنیت جامعه و جوانان گردید .این نگرانی وجود دارد که برای جبران سیاستهای افراطی و کمیت گرایانه محض و انبساطی در دوران مدیریت قبلی ، سیاستهای تفریطی و کیفیت گرایانه محض آنهم با معیارهای جشنواره پسندانه! و انقباظی در پیش گرفته شود . در این صورت ضربه خیلی بزرگی به تیم های تولید که در این فاصله وارد جرگه  تولید انیمیشن شده اند وارد آمده و به دلسردی و ریزش نیروهای مستعد و خالی مانده عرصه تولید  انیمیشن تلویزیونی از نیروهای کارآمد و با استعداد منجر شود. این در حالی است که انیمیشن های سرگرم کننده با تکیه به فرهنگ و آداب و رسوم ایرانی  نقش بسزایی در پر کردن اوقات فراغت نس آینده خواهد داشت .

سازمان و تشکیلات صبا پیچیده ، غیر شفاف ، کند و ناپایدار بوده است . پیچیده بود زیرا بامقتضیات تولید انیمیشن تناسب نداشت  و هر مدیر جدیدی اداره و یا دایره ای به ادارات  و دوایر آن اضافه میکرد و هیچکس چیزی از آن کم نکرد و به مرور سازمان صبا متورم و تو در تو و بسیار پیچیده شد .

غیر شفاف است چون پس از چندین سال کار با صبا هنوز نمیدانستیم در بعضی قسمتها حرف نهایی را چه کسی می زند ، گردش کار چگونه است ، طرحهای پیشنهادی از چه میزهایی و بزنگاههایی می گذرد و .... ( باید گردش کار و دوایر مختلف بصورت نمودار در معرض دید مراجعه کنندگان قرار گیرد ) .

کند است چون بعضا ماهها طول می کشید تا جواب نامه ای داده شود یا به طرحی پاسخ داده شود و یا تسویه حساب صورت بگیرد  و ....

و بالاخره ناپایدار بود چون عمر مدیران آن کوتاه بودند .

مهمترین رسالت جدید صبا تبدیل شدن آن از یک سازمان پیچیده ، غیر شفاف ، کند  و ناپایدار به یک سازمان ساده و کارآمد ، شفاف ، چالاک و با دستو رالعمل های پایدار و ثابت است .تولید سریالهای تلویزیونی زنده و تله فیلم در سالهای اخیر رشد کمی و کیفی قابل توجهی داشته اند . صبا بعنوان تنها تهیه کننده تله فیلم و سریالهای انیمیشن درایران میتواند از سازمانهایی نظیر سیما فیلم یا گروههای فیلم و سریال شبکه های مختلف سیما الگو برداری کند و پس از انطباق آن با مقتضیات تولید انیمیشن ، آنرا به اجرا درآورد.نظارت بر پروژه ها در مراحل مختلف از جمله مرحله نگارش طرح و فیلمنامه ، مرحله تولید و مرحله پس از تولید از جمله مهمترین وظایف مرکز صبا به عنوان تهیه کننده اصلی تولید انیمیشن تلویزیونی است .

اما به دونکته خیلی مهم باید توجه شود :1- نظارت توسط تیمی از افراد صاحب صلاحیت  و یک تشکیلات مناسب که بتوالند جوابگوی تولید رو به روشد انیمیشن باشد صورت گیرد . اگر قرار باشد همه طرحها و فیلمنامه ها توسط چند نفر محدود خوانده و مورد تایید قرار گیرد روند تصویب طرحهها بسیار کند شده و تولید عملا متوقف می گردد .

2- ناظران ارزیابان و کارشناسان مربوطه باید به خوبی بامعیارهای تولیدات تلویزیونی و مقتضیات کار تلویزیونی و بحث مخاطب شناسی و قوائد رسانه آشنا بوده و معیارهای ارزش گذاری برای کارهای هنری و جشنواره ای را با معیارهای رسانه ای و تلویزیونی با ویژگی مخاطب عام مخلوط ننماید . این خطر بیشتر از آنجا ناشی میشود که به دلایل تاریخی ، انیمیشن ایران  یک هنر صرفا فستیوالی قلمداد شده است .بسیاری از نسل اول انیمیشن اعتقادی به تولید انبوه آن ندارند و معتقدند که انیمیشن در ایران باید در آن قسمت که قوت دارد تقویت شود وآن هم  صرفا بخش آرتیستیک و هنری  آن می باشد ! و به اعتقاد آنان تولیدات تلویزیونی راباید از خارج خرید!

منبع : وبلاگ استاد علیرضا گلپایگانی